Kinh doanh

DoorDash mua Instacart với giá 17 tỷ USD, đẩy nhanh cuộc đua giao hàng tại Mỹ

DoorDash công bố thương vụ mua lại Instacart trị giá 17 tỷ USD bằng tiền mặt và cổ phiếu, đánh dấu bước tiến mới trong quá trình hợp nhất thị trường giao hàng Mỹ. Thỏa thuận đồng thời đưa tài sản của nhà sáng lập Instacart, Apoorva Mehta, trở lại trên mốc 1 tỷ USD.

Share
this:

DoorDash, một trong những nền tảng giao hàng lớn nhất tại Mỹ, ngày 29.10 công bố thỏa thuận mua lại Instacart với giá 17 tỷ USD. Thương vụ được thực hiện bằng tiền mặt và cổ phiếu, đánh dấu bước tiến quan trọng trong chiến lược mở rộng của DoorDash, đồng thời thúc đẩy quá trình hợp nhất trong ngành dịch vụ giao hàng tại Mỹ.

Theo thỏa thuận, DoorDash định giá Instacart ở mức 65 USD/cổ phiếu, cao hơn 26% so với giá đóng cửa 51,68 USD ngày 22.10, trước khi thông tin về khả năng mua bán lần đầu được The Information tiết lộ.

Cổ phiếu Instacart đã tăng mạnh trong những ngày trước khi thương vụ được chính thức công bố. Ngày 26.10, giá cổ phiếu có lúc đạt 62 USD sau khi The Wall Street Journal đưa tin DoorDash đang ở giai đoạn đàm phán nâng cao để mua lại đối thủ.

DoorDash cho biết ít nhất 75% giá trị giao dịch sẽ được thanh toán bằng tiền mặt. Cổ đông Instacart có thể lựa chọn nhận tiền, cổ phiếu DoorDash hoặc kết hợp cả hai.

Thương vụ dự kiến hoàn tất vào cuối năm 2027 hoặc nửa đầu năm 2028, sau khi được cổ đông Instacart thông qua và đáp ứng những điều kiện cần thiết.

Đáng chú ý, DoorDash dự kiến tiếp tục duy trì thương hiệu, nền tảng công nghệ và ứng dụng Instacart sau khi hoàn tất việc mua lại, thay vì sáp nhập toàn bộ hoạt động vào ứng dụng hiện có.

DoorDash tiếp tục mở rộng bằng các thương vụ mua bán

Apoorva Mehta, nhà sáng lập kiêm cựu Tổng giám đốc Instacart, tại trụ sở công ty năm 2021. Theo Forbes, tài sản của ông đạt khoảng 1,3 tỷ USD sau khi cổ phiếu Instacart tăng giá trước thương vụ được DoorDash mua lại với giá 17 tỷ USD. Hình ảnh: Christie Hemm Klok/Forbes.

Thỏa thuận với Instacart là thương vụ mới nhất trong chiến lược mở rộng quy mô của DoorDash thông qua mua bán và sáp nhập doanh nghiệp.

Năm 2025, công ty mua lại Deliveroo, nền tảng giao hàng có trụ sở tại Anh, với giá 3,9 tỷ USD. Tháng 9.2026, DoorDash tiếp tục chi 300 triệu USD mua lại mảng dịch vụ ăn uống tại các trường đại học của Grubhub.

Việc sở hữu Instacart sẽ giúp DoorDash mở rộng hơn nữa sự hiện diện trên thị trường giao hàng thực phẩm, đặc biệt ở mảng hàng tạp hóa và nhu yếu phẩm, nơi Instacart đã xây dựng được mạng lưới khách hàng và đối tác bán lẻ lớn tại Mỹ.

Cùng ngày công bố thương vụ, DoorDash đẩy lịch công bố kết quả kinh doanh từ tuần kế tiếp lên sáng 29.10. Doanh nghiệp cho biết đã thiết lập các mức kỷ lục mới về doanh thu, lợi nhuận ròng và tổng giá trị đơn hàng trên nền tảng trong quý vừa qua.

Trong đó, tổng giá trị đơn hàng tăng 36% so với cùng kỳ, đạt 33,9 tỷ USD. Kết quả kinh doanh vượt dự báo của giới phân tích, dù trước đó công ty đã đồng ý chi 131,5 triệu USD để dàn xếp vụ việc liên quan đến tiền công trả cho nhân viên giao hàng tại thành phố New York.

Những số liệu này cho thấy DoorDash tiếp tục mở rộng hoạt động trong khi đẩy mạnh đầu tư vào các thị trường và dịch vụ mới.

Thương vụ đưa nhà sáng lập Instacart trở lại hàng ngũ tỷ phú

Một trong những người hưởng lợi lớn từ diễn biến cổ phiếu Instacart là Apoorva Mehta, nhà sáng lập kiêm cựu tổng giám đốc doanh nghiệp.

Theo ước tính của Forbes ngày 29.10, tài sản ròng của Mehta đạt khoảng 1,3 tỷ USD, đưa ông trở lại hàng ngũ tỷ phú sau nhiều năm chứng kiến giá trị cổ phần biến động mạnh.

Trong tháng trước khi thương vụ được công bố, cổ phiếu Instacart đã tăng khoảng 40%, phần lớn nhờ những thông tin liên quan đến khả năng doanh nghiệp được mua lại.

Tính đến cuối phiên giao dịch ngày 26.10, vốn hóa Instacart có lúc tiến gần 14,5 tỷ USD, tăng từ mức 13,4 tỷ USD vào cuối tuần trước đó.

Theo hồ sơ đại hội cổ đông công bố tháng 4.2026, Mehta sở hữu khoảng 7% Instacart, tương đương 17 triệu cổ phiếu. Forbes giả định ông vẫn nắm giữ lượng cổ phần này khi tính toán tài sản. Nếu đã bán bớt cổ phiếu ở mức giá thấp hơn, giá trị tài sản thực tế của ông có thể thấp hơn ước tính.

Trong bài viết ngày 27.10, Forbes cũng tính toán rằng nếu DoorDash trả hơn 71 USD cho mỗi cổ phiếu Instacart, Mehta có thể gia tăng tài sản thêm khoảng 250 triệu USD trước thuế, tính cả cổ phiếu và quyền chọn. Tuy nhiên, mức giá chính thức được công bố hai ngày sau đó là 65 USD/cổ phiếu.

Mehta thành lập Instacart năm 2012 và dẫn dắt doanh nghiệp trong hơn một thập niên, trước khi đưa công ty lên sàn chứng khoán năm 2023.

Phát biểu trong thông cáo gửi Forbes ngày 29.10, ông cho biết bản thân và Tony Xu, đồng sáng lập DoorDash, đã nhiều lần thảo luận khả năng hợp nhất hai doanh nghiệp trong những năm qua.

“Tony và tôi đã nhiều lần cân nhắc việc đưa Instacart và DoorDash về chung một mái nhà. Chúng tôi luôn quay lại với ý tưởng này bởi sự hợp lý về mặt kinh doanh đã rất rõ ràng,” Mehta nói.

Ông cũng bày tỏ niềm tự hào về những gì Instacart đã đạt được và hào hứng khi doanh nghiệp tiếp tục phát triển dưới sự lãnh đạo của một công ty do chính nhà sáng lập điều hành.

Theo Forbes, tài sản của Tony Xu, người đồng sáng lập DoorDash năm 2013 và đưa doanh nghiệp lên sàn vào năm 2020, đạt khoảng 1,6 tỷ USD tính đến ngày 29.10.

Từ chiếc tủ lạnh trống đến nền tảng giao hàng tỷ USD

Câu chuyện hình thành Instacart gắn liền với hành trình nhập cư và khởi nghiệp của Apoorva Mehta.

Sinh ra tại Ấn Độ, Mehta lớn lên ở Libya trước khi cùng gia đình chuyển đến Canada năm 2000, khi mới 14 tuổi. Tại Ontario, lần đầu bước vào một siêu thị kiểu phương Tây, ông đặc biệt ấn tượng với sự phong phú của hàng hóa.

“Tôi chưa bao giờ nhìn thấy nhiều thanh KitKat đến vậy trong đời,” Mehta kể lại với Forbes năm 2021. Trải nghiệm ấy khiến ông nhận ra sự khác biệt rất lớn trong cách người tiêu dùng tiếp cận thực phẩm và hàng tạp hóa.

Sau khi tốt nghiệp Đại học Waterloo, Mehta làm việc bốn tháng tại BlackBerry rồi gia nhập Amazon với vai trò kỹ sư chuỗi cung ứng. Tại đây, ông phụ trách quản lý hàng tồn kho và tìm cách kết hợp các chuyến vận chuyển nhằm tiết kiệm chi phí.

Tuy nhiên, mong muốn tự xây dựng doanh nghiệp khiến Mehta dành buổi tối và cuối tuần trong suốt hai năm để thử nghiệm khoảng 20 ý tưởng khởi nghiệp.

Các ý tưởng trải rộng từ nền tảng mua chung thực phẩm, ứng dụng đánh giá nhà hàng cho đến mạng xã hội dành cho luật sư. Không dự án nào thực sự trở thành hướng đi lâu dài.

Bước ngoặt xuất hiện khi Mehta, lúc đó 24 tuổi, mở tủ lạnh tại căn hộ ở San Francisco và nhận thấy bên trong chỉ còn một chai tương ớt Sriracha. Từ trải nghiệm hết thực phẩm nhưng không muốn ra ngoài mua sắm, ông nảy ra ý tưởng xây dựng ứng dụng đặt hàng tạp hóa giao tận nhà.

Chỉ trong vài tháng, Mehta hoàn thành phiên bản đầu tiên của Instacart. Thời gian đầu, ông tự đến các siêu thị chụp ảnh sản phẩm, tự mua phần lớn đơn hàng và sử dụng tài khoản Uber cá nhân để giao hàng cho khách.

Ngay cả khi bỏ lỡ hạn nộp đơn vào chương trình tăng tốc khởi nghiệp Y Combinator năm 2012, Mehta vẫn tìm được cách chứng minh sản phẩm hoạt động.

Ông sử dụng chính ứng dụng của mình để gửi sáu lon bia đến người đứng đầu chương trình. Màn giới thiệu thực tế ấy giúp Instacart được nhận vào Y Combinator.

Những lần thay đổi để tiếp tục tăng trưởng

Trong thập niên tiếp theo, Instacart nhiều lần phải điều chỉnh mô hình kinh doanh để thích ứng với những biến động lớn của thị trường.

Một trong những thử thách đáng kể xảy ra khi Amazon mua lại Whole Foods năm 2017. Khi ấy, Whole Foods là khách hàng lớn nhất của Instacart, khiến doanh nghiệp phải tìm kiếm những đối tác và nguồn doanh thu mới.

Đến năm 2020, đại dịch Covid-19 lại đưa Instacart vào một giai đoạn tăng trưởng chưa từng có. Trong những tuần đầu đại dịch, nhu cầu sử dụng dịch vụ tăng gấp năm lần khi người tiêu dùng chuyển mạnh sang mua sắm trực tuyến.

Sự bùng nổ của dịch vụ giao thực phẩm khiến giới đầu tư đánh giá lại tiềm năng của Instacart.

Năm 2021, Mehta lần đầu xuất hiện trong danh sách tỷ phú với tài sản ước tính 3,5 tỷ USD, nhờ sở hữu khoảng 10% công ty.

Vào thời điểm đó, Instacart được các nhà đầu tư như Andreessen Horowitz, Sequoia và Khosla Ventures định giá 39 tỷ USD.

“Tôi đang theo đuổi một cuộc chơi kéo dài 20 năm,” Mehta nói với Forbes trong cuộc phỏng vấn năm 2021.

Ông cho rằng thực phẩm và hàng tạp hóa là lĩnh vực bán lẻ lớn nhất thế giới, nhưng quá trình số hóa vẫn còn nhiều dư địa phát triển.

Tuy nhiên, sau giai đoạn tăng trưởng mạnh trong đại dịch, Instacart phải thích ứng với sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng và điều kiện thị trường vốn.

Tháng 7.2021, công ty bổ nhiệm Fidji Simo làm tổng giám đốc đầu tiên không thuộc nhóm sáng lập.

Trong hai năm tiếp theo, Instacart gặp khó khăn trong việc duy trì mức định giá từng đạt được trên thị trường tư nhân.

Khi niêm yết trên sàn Nasdaq năm 2023, cổ phiếu Instacart kết thúc phiên giao dịch đầu tiên với mức vốn hóa hơn 11 tỷ USD, chưa bằng một phần ba mức định giá cao nhất trước đó.

Cùng ngày, Mehta rời vị trí chủ tịch hội đồng quản trị theo kế hoạch đã định, nhường lại vị trí này cho Simo.

“Instacart là công trình tâm huyết của cả cuộc đời tôi. Nhưng khi nhận ra đây sẽ là quyết định tốt hơn cho tương lai lâu dài của doanh nghiệp, việc lựa chọn trở nên dễ dàng,” Mehta chia sẻ khi rút khỏi hoạt động điều hành thường nhật.

Từ giao hàng tạp hóa sang đầu tư bằng AI

Sau khi rời Instacart, Mehta tiếp tục theo đuổi những lĩnh vực kinh doanh mới.

Năm 2023, ông đồng sáng lập Bridge, một startup chăm sóc sức khỏe có trụ sở tại bang Tennessee. Doanh nghiệp phát triển giải pháp đơn giản hóa quy trình thanh toán bảo hiểm cho các phòng khám cung cấp dịch vụ y tế từ xa.

Mehta tham gia với vai trò đồng sáng lập nhưng không trực tiếp điều hành hoạt động hằng ngày.

Đầu năm 2026, ông tiếp tục thành lập quỹ đầu cơ Abundance, đặt trụ sở tại Palo Alto, bang California.

Theo thông tin được công bố, quỹ đã huy động khoảng 100 triệu USD và sử dụng hàng nghìn tác nhân AI để lựa chọn cổ phiếu, kết hợp chiến lược đầu tư mua vào những mã được kỳ vọng tăng giá và bán khống các mã được dự báo giảm giá.

Đây là bước chuyển đáng chú ý của Mehta, từ xây dựng nền tảng giao hàng tiêu dùng sang ứng dụng công nghệ trong quản lý đầu tư tài chính.

Với Instacart, thương vụ 17 tỷ USD cùng DoorDash mở ra một giai đoạn phát triển mới sau 14 năm kể từ ngày thành lập.

Còn với Mehta, việc trở lại hàng ngũ tỷ phú cho thấy giá trị tài sản của nhà sáng lập vẫn gắn chặt với triển vọng của doanh nghiệp, ngay cả sau khi ông đã rời khỏi bộ máy điều hành.

Đối với DoorDash, thương vụ cũng phản ánh xu hướng các nền tảng giao hàng lớn tiếp tục mở rộng quy mô bằng cách kết hợp mạng lưới khách hàng, công nghệ và năng lực vận hành trong một thị trường ngày càng cạnh tranh.
__

Biên dịch, biên tập & cập nhật: Forbes Việt Nam